کتاب حماسه تپه برهانی

حماسه‌ی تپه‌ی برهانی، نوشته سید حمیدرضا طالقانی، یکی از آثار شاخص و ماندگار ادبیات دفاع مقدس است که روایتگر دلاوری‌های گروهان میثم از گردان امام حسین (لشکر ۱۴ امام حسین) در عملیات والفجر ۲ در تابستان ۱۳۶۲ می‌باشد. این کتاب که نخست با عنوان «تپه برهانی» منتشر شد، در مدت کوتاهی به‌عنوان یکی از برترین آثار خاطره‌نویسی دفاع مقدس شناخته شد و جوایز معتبر ملی را از آن خود کرد؛ از جمله رتبه اول در نخستین مسابقه بزرگ فرهنگی هنری جبهه و جنگ (۱۳۶۵)، کسب رتبه اول خاطره در نخستین دوره کتاب سال دفاع مقدس (۱۳۷۳) و همچنین دریافت عنوان برترین کتاب خاطره در جشنواره ادب پایداری (۱۳۷۹).

نویسنده در این اثر، حماسه‌ای را ثبت کرده که خود از شاهدان و بازیگران آن بوده است. کتاب با روایتی صادق و تاثیرگذار، صحنه‌های مقاومت در تپه سوم تنگه دربندیخان را ترسیم می‌کند؛ جایی که رزمندگان پس از تصرف تپه، در محاصره نیروهای دشمن گرفتار می‌شوند و طی نبردی نابرابر، با وجود کمبود مهمات و غذا، دو روز در برابر هجوم دشمن پایداری می‌کنند. در این میان، صحنه‌های به یادماندنی مانند شهادت ابوالقاسم فرهنگ بارده‌ای در حالی که موفق به منهدم کردن هلیکوپتر دشمن شده، و نیز زنده ماندن معجزه‌آسای نویسنده و دو همراهش به مدت چهارده روز در شرایطی غیرممکن (با زخم‌های چرکین، بدون غذا و تنها با نوشیدن آب و برگ درختان)، بر شدت دراماتیک و عینی روایت می‌افزاید.

طالقانی تأکید می‌کند که این کتاب را نه برای شهرت، بلکه به عنوان یک تکلیف نوشته است؛ تکلیفی برای روایت حماسه‌ای که رزمندگان گردان امام حسین (ع) آفریدند. او خود را بازمانده‌ای می‌داند که به قصد ثبت این روایت زنده مانده است. کتاب حماسه تپه برهانی، فراتر از یک خاطره‌نویسی جنگی، روایتی عارفانه از ایثار، ایمان و پایداری است و یادواره آن آزادمردانی است که «با عزمی پولادین، بر سفینه یقین سوار شدند و تا قاف حماسه رفتند». این اثر تا امروز به عنوان منبعی الهام‌بخش برای نسل‌های مختلف باقی مانده است.

خلاصه کتاب حماسه‌ی تپه‌ی برهانی

این کتاب شرح عملیات والفجر ۲ در منطقه دربندیخان عراق است که در مرداد ۱۳۶۲ رخ داد. گروهان میثم مأموریت تصرف تپه‌ای استراتژیک را بر عهده می‌گیرد و پس از انجام موفقیت‌آمیز آن، به دام محاصره سنگین نیروهای عراقی می‌افتد. درگیر شدن در نبردی سخت و نابرابر، کمبود مهمات و تلفات سنگین، صحنه‌های شهادت و مقاومت را رقم می‌زند. در این میان، سید حمیدرضا طالقانی (نویسنده) به شدت زخمی می‌شود، اما به طرزی باورنکردنی، همراه دو رزم دیگر، به مدت چهارده روز در طبیعت خشن و بدون امکانات زنده می‌ماند و پس از نجات، این خاطرات را به عنوان روایتی تاریخی و عرفانی از آن حماسه بزرگ می‌نویسد. کتاب علاوه بر ثبت وقایع، به بررسی روحیه ایثار، ایمان و پایمردی رزمندگان در سخت‌ترین شرایط می‌پردازد.